Pionieren in de Merwehaven

De Merwehaven is de laatste westelijke uitbreiding van de havenactiviteiten aan de rechteroever van de Maas en markeert daarmee een moment in de landhonger van het Gemeentelijk Havenbedrijf. De Merwehaven is als insteekhaven met drie havens met een gezamenlijke havenmond, aangelegd om ruimte te bieden aan op- en overslag van stukgoederen voor zowel lijn- als zeevaart, en daarmee de Rotterdamse haven opnieuw op de internationale kaart te zetten als op- en overslaghaven.

De Merwehaven lijkt een gebied dat zich op verschillende momenten in de tijd, verbindt aan het experiment en de vernieuwing. De straatnamen van de kades en pieren lijken daar onbewust bij aan te sluiten. Marconi en Galilei waren de uitvinders, ondernemers en pioniers van hun tijd. In hoeverre verbindt dit verleden zich ook aan de toekomst van de haven?

Dit Belvedereproject ‘Pionieren in de Merwehaven’ voorziet in de cultuurhistorische achtergrond voor de ontwikkeling van Artzone/Artpark op de Marconistrip in de Merwehaven. De Merwehaven kent een industriële historie die nog is af te lezen, aan zowel het havenlandschap als de gebouwen en infrastructuur. Wanneer bij transformatie van het gebied recht wordt gedaan aan de belangrijkste cultuurhistorische elementen, blijft de geschiedenis afleesbaar en wordt een rijkere ontwikkeling in gang gezet. Het relateren van de cultuurhistorie aan de ontwikkeling van Artpark/Artzone biedt de kans een breed inspiratiekader te ontwikkelen voor de continue transformatie van dit gebied.

De vraagstelling die in dit project beantwoord is, luidt als volgt:Hoe kan cultuurhistorie in het Merwehavengebied mede richtinggevend zijn bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen zoals voorgesteld door Stichting Kunstambassade Internationaal Artpark?

Het antwoord op deze vraag wordt gezocht via de volgende twee onderzoeksvragen:
1) wat hebben we in de Merwehaven cultuurhistorisch in handen, en
2) hoe kan Artpark de cultuurhistorie richtinggevend inzetten bij de ontwerpopgave.

Het volledige rapport is te verkrijgen via Artpark; www.artpark.nl

Fréderique Kreeftenberg
2008